Γράφει ο:
Κωνσταντίνος Δρακάτος
Νευρολόγος, Συνεργάτης Αθηναϊκής Γενικής Κλινικής
Επιστημονικός Υπεύθυνος Νευρολογικού Τμήματος Medifirst Αργυρούπολης
Η νόσος του Πάρκινσον είναι μια εκφυλιστική πάθηση του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος που επηρεάζει τόσο την κίνηση όσο και άλλες σημαντικές λειτουργίες του οργανισμού. Εμφανίζεται συχνότερα στους άνδρες κυρίως άνω των 60 ετών και προκαλείται από την προοδευτική απώλεια-εκφύλιση νευρώνων στον εγκέφαλο που παράγουν ντοπαμίνη.
Σήμερα, περίπου 10 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως ζουν με τη νόσο. Με αφορμή και την Παγκόσμια Ημέρα Πάρκινσον, στις 11 Απριλίου, αναδεικνύεται η σημασία της ενημέρωσης και της έγκαιρης αναγνώρισης των συμπτωμάτων, καθώς οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι έως το 2050 ο αριθμός αυτός ενδέχεται να διπλασιαστεί, καθιστώντας τη μία από τις ταχύτερα αυξανόμενες νευρολογικές παθήσεις. Η ακριβής αιτία της νόσου παραμένει μέχρι και σήμερα άγνωστη, αλλά θεωρούμε ότι προκαλείται από έναν συνδυασμό γενετικών (μεταλλάξεις σε γονίδια), και περιβαλλοντικών (τοξικές ουσίες, φυτοφάρμακα) παραγόντων.
Τα συμπτώματα της Νόσου Πάρκινσον διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή σε βαρύτητα και συνήθως εμφανίζονται προοδευτικά.
Τα κύρια κινητικά συμπτώματα της πάθησης είναι:
- Δυσκαμψία και δυσκινησία των άκρων
- Βραδυκινησία ή βραδύτητα ιδιαίτερα στην έναρξη της κίνησης
- Ανέκφραστο πρόσωπο, διαταραχή της ομιλίας, ιδιαίτερα της χροιάς και της έντασης της φωνής (μονότονη χωρίς χρωματισμό ομιλία)
- Διαταραχή της ισορροπίας και του συντονισμού
- Τρόμος ηρεμίας των άκρων
Παρόλα αυτά, τα συμπτώματα μπορεί να είναι και μη κινητικά τα οποία κατά κύριο λόγο είναι η κατάθλιψη, οι διαταραχές μνήμης και οι διαταραχές του ύπνου.
Η διάγνωση της νόσου του Πάρκινσον βασίζεται στην αξιολόγηση των συμπτωμάτων, στη νευρολογική κλινική εξέταση, και σε επιπλέον απεικονιστικές εξετάσεις όπως η μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου ή το σπινθηρογράφημα βασικών γαγγλίων εγκεφάλου (Dat-scan).
Μέχρι σήμερα όλες οι διαθέσιμες θεραπείες αφορούν κυρίως τον έλεγχο των συμπτωμάτων καθώς δεν υπάρχει ακόμα θεραπεία που να αναστρέφει ή ακόμα και να αναστέλλει την εξέλιξη της νόσου.
Ο στόχος της θεραπευτικής αγωγής είναι η διατήρηση της λειτουργικής επάρκειας και αυτοεξυπηρέτησης του ασθενούς για το μεγαλύτερο δυνατό διάστημα και με τον κατάλληλο συνδυασμό φαρμάκων. Η θεραπευτική αγωγή εξατομικεύεται ανάλογα με την ηλικία, τη βαρύτητα της νόσου και τις επαγγελματικές υποχρεώσεις του ασθενούς.
Ο ρόλος της καθημερινότητας στη διαχείριση της νόσου
Πέρα από τη φαρμακευτική αγωγή, η καθημερινότητα παίζει καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη και τη διαχείρισή της. Η τακτική σωματική άσκηση μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη βελτίωση της κινητικότητας και της ισορροπίας, ενώ η υιοθέτηση μιας υγιεινής και ισορροπημένης διατροφής ενισχύει τη συνολική ευεξία.
Παράλληλα, υποστηρικτικές παρεμβάσεις, όπως η λογοθεραπεία και η ψυχολογική υποστήριξη, μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά στη διατήρηση της επικοινωνίας και της ψυχικής υγείας, ενισχύοντας την ποιότητα ζωής του ασθενούς.
